ନୂଆଦିଲ୍ଲୀ: ବ୍ୟୁରୋ ଅଫ୍ ଇଣ୍ଡିଆନ୍ ଷ୍ଟାଣ୍ଡାର୍ଡ (ବିଆଇଏସ୍) ଦ୍ୱାରା ଜାରି କରାଯାଇଥିବା ସଂଶୋଧିତ ଭୂକମ୍ପଡିଜାଇନ୍ କୋଡ୍ ଅନୁଯାୟୀ ଭାରତ ଏକ ନୂତନ ଭୂକମ୍ପ ମାନଚିତ୍ର ପ୍ରକାଶ କରିଛି। ଏଥିରେ ସମଗ୍ର ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଏକ ନୂତନ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ସବୁଠାରୁ ବିପଜ୍ଜନକ ଷଷ୍ଠ ଜୋନ୍ ଶ୍ରେଣୀରେ ରଖାଯାଇଛି। ନୂତନ ଭୂକମ୍ପ ମାନଚିତ୍ର ଅନୁଯାୟୀ ଦେଶର ୬୧% ଅଞ୍ଚଳ ବର୍ତ୍ତମାନ ମଧ୍ୟମରୁ ଉଚ୍ଚ ଭୂକମ୍ପପ୍ରବଣ ଅଞ୍ଚଳରେ ବର୍ଗୀକୃତ ହୋଇଛି। ଜନସଂଖ୍ୟା ଦୃଷ୍ଟିରୁ ଦେଖିଲେ ଭାରତର ୭୫ ପ୍ରତିଶତ ଲୋକ ଭୂକମ୍ପପ୍ରବଣ ଅଞ୍ଚଳରେ ବାସ କରୁଛନ୍ତି।
ନୂତନ ଭୂକମ୍ପ ମାନଚିତ୍ର ପ୍ରକାଶ
Sriprakash Jaiswal dies : ପୂର୍ବତନ କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଶ୍ରୀପ୍ରକାଶ ଜୟସୱାଲଙ୍କ ପରଲୋକ
ପୂର୍ବରୁ ହିମାଳୟ ଅଞ୍ଚଳ ଚତୁର୍ଥ ଓ ପଞ୍ଚମ ଜୋନ ଅଧୀନରେ ଥିଲା। ବିଶେଷଜ୍ଞମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବିଶେଷକରି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ହିମାଳୟରେ ପ୍ରାୟ ୨୦୦ ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ଅତିବଡ଼ ଭୂକମ୍ପ ହୋଇ ନ ଥିଲା। କିନ୍ତୁ ଏବେ ସେଭଳି ଆଶଙ୍କା ବୃଦ୍ଧି ପାଇଥିବାରୁ ଏହାକୁ ଷଷ୍ଠ ଜୋନରେ ରଖାଯାଇଛି। ହିମାଳୟ ପର୍ବତମାଳା ବିଶ୍ୱର ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଟେକ୍ଟୋନିକ୍ ଧକ୍କା ସୀମା ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ। ଭାରତୀୟ ପ୍ଲେଟ୍ ବର୍ଷକୁ ପ୍ରାୟ ପାଞ୍ଚ ସେଣ୍ଟିମିଟର ବେଗରେ ୟୁରେସିଆନ୍ ପ୍ଲେଟ୍ ଭିତରକୁ ଠେଲି ହୋଇଚାଲିଛି। ଏହି ସମାନ କ୍ରିୟା ପର୍ବତଶ୍ରେଣୀ ଗଠନ କରିଥିଲା ଏବଂ ତା’ପରେ କ୍ରମାଗତ ଭାବେ ଏହାକୁ ଉପରକୁ ଠେଲି ହିମାଳୟର ଉଚ୍ଚତା ବଢ଼ାଉଛି। ଏହି ନିରନ୍ତର ସଂକୋଚନ ପୃଥିବୀର ଭୂତଳରେ ପ୍ରବଳ ଚାପ ସୃଷ୍ଟି କରେ। ଯେତେବେଳେ ସେହି ଚାପ ମୁକ୍ତ ହୁଏ, ଏହା ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଭୂକମ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରେ।
ରେଞ୍ଜ ତଳେ ପ୍ରମୁଖ ଫଲ୍ଟ ସିଷ୍ଟମ୍ ଅଛି - ମେନ୍ ଫ୍ରଣ୍ଟାଲ୍ ଥ୍ରଷ୍ଟ, ମେନ୍ ବାଉଣ୍ଡ୍ରି ଥ୍ରଷ୍ଟ ଓ ମେନ୍ ସେଣ୍ଟ୍ରାଲ୍ ଥ୍ରଷ୍ଟ - ପ୍ରତ୍ୟେକ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଭୂକମ୍ପ ସୃଷ୍ଟି କରିବାରେ ସକ୍ଷମ। ନୂତନ ମାନଚିତ୍ରରେ ଚାଲିଥିବା ଭାରତୀୟ-ୟୁରେସୀୟ ପ୍ଲେଟ୍ ଭିତରେ ଧକ୍କା ଏବଂ ଉତ୍ତରାଖଣ୍ଡ, ହିମାଚଳ ପ୍ରଦେଶ ଓ ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶର କିଛି ଅଂଶ ସମେତ ଜନବହୁଳ ରାଜ୍ୟ ତଳେ ଚାପକୁ ଦର୍ଶାଯାଇଛି। ଏହା ମଧ୍ୟ ଦୁର୍ବଳ ଭିତ୍ତିଭୂମିକୁ ପୁନଃନିର୍ମାଣ କରିବା ଏବଂ ନରମ ଅଞ୍ଚଳ କିମ୍ବା ସକ୍ରିୟ ଫଲ୍ଟ ଉପରେ ନିର୍ମାଣ ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ଆହ୍ବାନ ଦେଇଛି।
/sambad/media/agency_attachments/2024-07-24t043029592z-sambad-original.webp)
/sambad/media/media_files/2025/11/29/earthquake-2025-11-29-01-33-02.jpg)