ଆଫ୍ରିକାରୁ ଧଳାସୁନା ଲୁଟ୍ କରୁଛି ଚୀନ୍: ନାଇଜେରିଆରେ ଗିରଫଦାରୀ ପରେ ପର୍ଦ୍ଦାଫାଶ୍

ଆବୁଜା: ବେଆଇନ ଖଣି ଉପରେ ନାଇଜେରିଆ ସରକାର କଟକଣା ଜାରି କରିଛନ୍ତି। ଏପ୍ରିଲ୍ ଠାରୁ, ଧଳା ସୁନା କୁହାଯାଉଥିବା ଖଣିଜ ଲିଥିୟମ୍ ଚୋରି ଅଭିଯୋଗରେ ଦଶହଜାର ଲାଇସେନ୍ସପ୍ରାପ୍ତ ଖଣି ମାଲିକଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଛି। ନାଇଜେରିଆ ଏହାର ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ଖଣିଜ ଖନନ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ କରିବା, ବେଆଇନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପକୁ ରୋକିବା ଏବଂ ଏହାର ଖଣିଜ ସମ୍ପଦରୁ ଉତ୍ତମ ଲାଭ ବାହାର କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଥିବା ବେଳେ ଏହି ଗିରଫଦାରୀ କରାଯାଇଛି।

କୋଇଲା, ଚୈଳ ଏବଂ ଗ୍ୟାସରୁ ନବୀକରଣ ଯୋଗ୍ୟ ତଥା ସ୍ୱଚ୍ଛ ଶକ୍ତି ପାଇଁ ବ୍ୟାଟେରୀକୁ ସ୍ଥାନାନ୍ତରିତ ହେବାଯୋଗୁ ଲିଥିୟମ୍, ଟିନ୍ ଏବଂ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥର ଚାହିଦା ବିଶ୍ବରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି।

ଚୀନ୍ ନାଇଜେରିଆରେ ହେଉଥିବା ଦୁର୍ନୀତିର ସୁଯୋଗ ନେଉଛି। ନାଇଜେରିଆର ଉଦୀୟମାନ ଶିଳ୍ପରେ ବେଆଇନ ଖଣି ଏବଂ ନିୟାମକ ଅଧିକାରୀଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଦୁର୍ନୀତି ଏକ ସାଧାରଣ କଥା। ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ବେଆଇନ ଖଣି କାର୍ଯ୍ୟକଳାପରୁ ଲାଭ କାଉଣ୍ଟିର ଉତ୍ତରରେ ଥିବା ମିଲିସିଆ ଗୋଷ୍ଠୀକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରିଛି। ମେ’ମଧ୍ୟଭାଗରେ ହୋଇଥିବା ସଦ୍ୟତମ ଗିରଫଦାରୀରେ ସୈନିକ ଏବଂ ପୁଲିସ୍‌ର ମିଳିତ ଟିମ୍ ଦେଶର ଦକ୍ଷିଣ-ପଶ୍ଚିମ ଓୟୋ ରାଜ୍ୟର କିଶିର ଏକ ବଜାରରେ ଚଢ଼ାଉ କରିଥିଲା।

ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକ କହିଛନ୍ତି ଏକଦା କୃଷିଜାତ ଦ୍ରବ୍ୟ ବିକ୍ରୟ ପାଇଁ ଜଣାଶୁଣା ଏହି ବଜାର ଏବେ ଲିଥିୟମ୍‌ର ବେଆଇନ ବାଣିଜ୍ୟର ଏକ ହବ୍ ପାଲଟିଛି। ରାଜ୍ୟ ସରକାର ଏବଂ ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକଙ୍କ କହିବାନୁସାରେ, ତିନି ଦିନିଆ ଅପରେସନରେ ଦୁଇ ଜଣ ଚୀନ ନାଗରିକ, ସ୍ଥାନୀୟ ଶ୍ରମିକ ଏବଂ ଖଣିଜ ବ୍ୟବସାୟୀଙ୍କ ସମେତ ୩୨ ଜଣଙ୍କୁ ଗିରଫ କରାଯାଇଥିଲା। ବହୁ ପରିମାଣର ଲିଥିୟମ ମଧ୍ୟ ଜବତ କରାଯାଇଛି।

କିଶି ସମ୍ପ୍ରଦାୟର ନେତା ଜିମୋ ବାଇକୋ କହିଛନ୍ତି ଗତବର୍ଷ ବୁଦା ଭିତରେ ଚୀନ୍ ନାଗରିକମାନେ ଲୁଚାଇ ରଖିଥିବା ଏହି ଖଣିଜ ପଦାର୍ଥକୁ ଜବତ କରାଯାଇଥିଲା। ସେ କହିଛନ୍ତି, ବେଆଇନ ଖଣି ଖନନର ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ସମ୍ପ୍ରଦାୟ ବିଶେଷ ଭାବରେ ଚିନ୍ତିତ ଥିଲା ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ ଆମେ ରାଜ୍ୟ ସରକାରଙ୍କୁ ଜଣାଇଥିଲୁ।

ବିଶ୍ୱ ଇଭି ଯୋଗାଣ ଶୃଙ୍ଖଳାରେ ଚୀନ୍ ଏକ ପ୍ରମୁଖ ବ୍ୟବସାୟୀ ଭାବେ ପରିଚିତି ହାସଲ କରିଛି। ଯେଉଁଥିରେ ନାଇଜେରିଆ ମଧ୍ୟ ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ। ଏଠାରେ ଚୀନ୍ ମାଲିକାନା କମ୍ପାନୀଗୁଡିକ ଅଧିକାଂଶ ଅସୁରକ୍ଷିତ ଭାବେ ଲୋକଙ୍କୁ ନିୟୋଜିତ କରିଥାନ୍ତି। ଯାହା ଦ୍ବାରା ନାଇଜେରିଆର ଉତ୍ତରରେ ମରୁଭୂମିରେ ଖଣି କାର୍ଯ୍ୟ ଜାରି ରହିଥିଲା।

ରାଷ୍ଟ୍ରପତି ବୋଲା ଟିନୁବୁ ଦେଶର ଉତ୍ତରରେ ବିବାଦ ପାଇଁ ବାରମ୍ବାର ଚୀନ୍‌କୁ ଦାୟୀ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଏହି ସମସ୍ୟାର ସମାଧାନ ପାଇଁ ଅନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସମୁଦାୟରୁ ସାହାଯ୍ୟ ମାଗିଛନ୍ତି। ଆବୁଜାରେ ଥିବା ଚୀନ୍ ଦୂତାବାସ ଗିରଫ ଏବଂ ବେଆଇନ ଅପରେସନ୍ ଦାବି ଉପରେ ମନ୍ତବ୍ୟ ପାଇଁ ଅନୁରୋଧର ଉତ୍ତର ଦେଇ ନାହିଁ। କିନ୍ତୁ ଟାଇମ୍ସ ଅଫ୍ ଲଣ୍ଡନର ଏକ ରିପୋର୍ଟ ପରେ ଗତ ବର୍ଷ ଏକ ବିବୃତ୍ତିରେ କୁହାଯାଇଥିଲା ଯେ ଚାଇନାର ଖଣି ମାଲିକମାନେ ଆତଙ୍କବାଦୀଙ୍କୁ ଲାଞ୍ଚ ଦେଉଛନ୍ତି ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ଅନୁରୋଧ କରାଯାଇଛି।

ଆଫ୍ରିକାରେ ଲିଥିୟମର ଏକ ନୂତନ ଉତ୍ସ ଭାବରେ ନାଇଜେରିଆ ଉଦୀୟମାନ ହେଉଛି କାରଣ ଅଷ୍ଟ୍ରେଲିଆ ଏବଂ ଚିଲି ଭଳି ବିଶ୍ବର ବୃହତ୍ତମ ଉତ୍ପାଦକ ବିଶ୍ବର ଚାହିଦା ପୂରଣ କରିବାରେ ଅସମର୍ଥ। କିନ୍ତୁ ନାଇଜେରିଆର ଖଣି କ୍ଷେତ୍ରରେ ବେଆଇନ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ବୃଦ୍ଧି ପାଉଛି, ଯାହା ସରକାରଙ୍କ ପାଇଁ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ରାଜସ୍ୱ ଆଦାୟ କରୁନାହିଁ ବୋଲି ଏମେକା ଓକୋରୋ କହିଛନ୍ତି`  ଲାଗୋସ୍ ସ୍ଥିତ ଏସବିଏମ୍ ଇଣ୍ଟେଲିଜେନ୍ସ ଫାର୍ମ ଉତ୍ତର ନାଇଜେରିଆରେ ବେଆଇନ ଖଣି ଏବଂ ଆତଙ୍କବାଦ ଆର୍ଥିକ ଅନୁସନ୍ଧାନ କରିଛି। ଏବଂ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ଏବଂ ଜଳବାୟୁ ପରିବର୍ତ୍ତନର ପ୍ରଭାବର ମିଶ୍ରଣ। ନାଇଜେରିଆର ଉର୍ବର ଜମିକୁ ଦ୍ରୁତମୂଲ୍ୟହୀନ ଶୁଖିଲା ବାଲିରେ ପରିଣତ ହେବା ଦ୍ବାରା ଖଣି ଅଞ୍ଚଳରେ ଶସ୍ତା ଶ୍ରମିକ ସୃଷ୍ଟି କରି ପାରିଛି ।